Orucun Farzları Sünnetleri Ve Ahkamı

12 rivayet

1.

Ravi: İbnu Ömer

Resulullah (sav) ramazanı zikrederek buyurdular ki: "Hilali görünceye kadar oruç tutmayın, yine (müteakip) hilali görünceye kadar da yemeyin. Bulut araya girerse ayı takdir edin." (Buhari'nin bir rivayetinde: "Bulut, görmenize mani olursa sayıyı otuza tamamlayın" denmiştir. Müslim ve Nesai'nin Ebu Hüreyre'den kaydettikleri bir rivayette: "Hava bulutlu ise otuz gün oruç tutun" denmiştir.)

Buhari, Savm 11, 5, 13, Talak 25 Müslim, Sıyam 9, (1080) Muvatta, Sıyam 1, (1, 286) Ebu Davud, Sa
2.

Ravi: Huzeyfe

Resulullah (sav) buyurdular ki: "Ramazan ayını, hilali görmedikçe veya sayıyı ikmdl etmedikçe öne alıp başlatmayın. (Hilali görüp veya sayıyı tamamladıktan) sonra müteakip hilali görünceye veya sayıyı tamamlayıncaya kadar orucu tutun."

Ebu Davud, Savm 6, (2362) sahih Nesai, Savm 13, (4, 136,136)
3.

Ravi: Aişe

Resulullah (sav) şaban ayının günlerini hesapladığı kadar başka bir ayın günlerini hesaplamadı. Sonra ramazan hilalini görünce oruca başlardı. Eğer bulut araya girer (hilali göremez) ise (şabanı) otuz gün olarak hesaplar, sonra ramazan orucuna başlardı.

4.

Ravi: İbnu Abbas

Bir Bedevi Resulullah (sav)'a gelerek: "Ben hilali -yani ramazan hilalini- gördüm!" dedi. Aleyhissalatu vesselam: Allah'tan başka ilah olmadığına şehadet getirirmisin?" diye sordu. Adam "evet" deyince: "Muhammed'in Allah Resulü olduğuna da şehadet eder misiniz?" dedi. Adam buna da: "evet" diye cevap verince,Efendimiz: "Ey Bilal!" dedi, "halka yarın oruç tutmalarını ilan et!"

Ebu Davud, Sıyam 14, (2340, 2341) zayif Tirmizi, Savm 7, (691) Nesai, Savm 8, (4,132) İbnu Mace, Sıyam
5.

Ravi: İbnu Ömer

Halk hilali görmek için gayret sarfetti. Ben, Resulullah (sav)'ı gördüğümü (tek başıma) söyledim. Sözüm üzerine oruç tuttu ve halka da oruç tutmalarını emretti.

6.

Ravi: Haris İbnu Hatib

Hüseyin İbnu'l-Haris el-Cedeli, Haris İbnu Hatib (ra)'den anlatıyor: "Haris dedi ki: "Resulullah (sav) hilali görünce oruç tutmamızı emretti, eğer biz göremez de iki adil şahid gördükleri hususunda şehadet ederlerse, onların şehadetlerine uyarak tutacaktık."

7.

Ravi: Ebu Umayr İbnu Enes

Ebu Umayr İbnu Enes, Resulullah (sav)'ın ashabından olan amcalarından naklettiğine göre, bir grup kimse Resulullah (sav)'a binekleriyle gelip: "Dün hilali gördük" diye şehadette bulundular. Bunun üzerine, Efendimiz onlara oruçlarını açmalarını, sabah olunca da musallaya (bayram namazına) gelmelerini emretti.

Ebu Davud, Salat 255, (1157) sahih Nesai, Iydeyn 2, (3, 180)
8.

Ravi: Küreyb

Ben Şam'da iken ramazan hilali beklenmişti. Hilali bir cuma günü ben de gördüm. Sonra ayın sonunda Medine'ye geldim, İbnu Abbas (ra): "Hilali ne zaman görmüştünüz?" diye sordu. Ben: "Cuma günü!" dedim, İbnu Abbas tekrar: "Sen de hilali gördün mü?"dedi. Ben: "Evet, hem ben, hem de halk gördü ve herkes oruç tuttu. Hz. Muaviye (ra) de oruç tuttu!" dedim, İbnu Abbas (ra): "Ama biz hilali cumartesi gecesi gördük. Öyleyse otuza tamamlayıncaya veya hilali görünceye kadar tutmalıyız." dedi. Ben: "Hz. Muaviye'nin görmesiyle ve onun orucuyla iktifa etmiyor musun?" dedim. Cevaben: "Hayır! Resulullah (sav) bize böyle emretti" dedi.

Müslim, Sıyam 28, (1087) Ebu Davud, Savm 9, (2332) sahih Tirmizi, Savm 9, (693) sahih Nesai, Savm 7, (4, 131)
10.

Ravi: İbnu Ömer

Resulullah (sav) buyurdular ki: "Ramazan ayı şöyle, şöyle şöyledir -bu sırada iki elini bütün parmaklarıyla iki sefer çırptı, üçüncü çırpışta sağ veya sol başparmağını yumdu.-"

Buhari, Savm 13, 6, 11, Talak 29 Müslim, Savm 13-16, (1080) Ebu Davud, Savm 4, (2319, 2320, 2321) sahih
11.

Ravi: İbnu Ömer

Müslim ve Nesai'de gelen bir rivayette: "Biz ümmi bir milletiz, yazmayız ve hesap yapmayız. Ay, şöyle şöyledir" dedi. Yani bir defasında yirmidokuz, bir defasında otuz gösterdi" denmiştir.

Müslim, Savm 13-16, (1080) Nesai, Savm 17, (4,139, 140)

Tercüme ve şerh Prof. Dr. İbrahim Canan'ın "Kütüb-i Sitte Muhtasarı Tercüme ve Şerhi" adlı eserine aittir; telif hakları müellif ve yayıncısındadır. Metin sitemizin kendi arşivinden alınmıştır. Her rivayette kaynak künyesi gösterilir.

Kaynak: İbrahim Canan, "Kütüb-i Sitte Muhtasarı Tercüme ve Şerhi", Akçağ Yayınları, Ankara.